Başlıklar

Yabancı Çalışanın SGK Girişi ve Bildirim Süreleri 2026

Yabancı çalışanın SGK girişi, çalışma izninin alınmasıyla sona eren değil, bundan sonra ayrıca yürütülmesi gereken bir işlemdir. Kural olarak yabancı, geçerli çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti olmadan çalıştırılamaz. İzin alındıktan sonra ise işveren; yabancının çalışma izninin yurt içinden mi yoksa yurt dışından mı düzenlendiğine, izin başlangıç tarihine, Türkiye’ye giriş tarihine ve fiilî işe başlama tarihine göre SGK bildirimini yapmalıdır.

Uygulamadaki en önemli hata, çalışma izni ile sigortalı işe giriş bildirgesinin aynı işlem olduğunun düşünülmesidir. Oysa çalışma izni, yabancının belirli işveren ve iş kapsamında çalışabilmesine ilişkin idari izindir; SGK işe giriş bildirgesi ise fiilî çalışma ilişkisinin sosyal güvenlik sistemine kaydedilmesidir. İşverenin bunlardan yalnızca birini tamamlaması yeterli değildir.

Yabancı Çalışanın SGK Girişi İçin Kısa Cevap

Yurt içinden yapılan çalışma izni başvurularında yabancının sosyal güvenlik yükümlülüklerinin, izin başlangıç tarihinden itibaren en geç bir ay içinde yerine getirilmesi gerekir. SGK mevzuatındaki özel düzenleme uyarınca yabancı sigortalı için işe giriş bildirgesinin çalışma izni başlangıç tarihinden itibaren 30 gün içinde verilmesi süresinde kabul edilir. İşverenin hizmet akdinin başlangıcı olarak bildirdiği tarih izin başlangıcından farklıysa, 30 günlük sürenin hangi tarihten işleyeceği somut kayıtlarla birlikte değerlendirilmelidir.

Yurt dışından yapılan başvurularda yabancının, çalışma izninin geçerlilik başlangıcından itibaren altı ay içinde Türkiye’ye gelmesi; Türkiye’ye girişinden sonra da en geç bir ay içinde çalışmaya başlaması ve sosyal güvenlik yükümlülüklerinin yerine getirilmesi gerekir. SGK işten ayrılış bildirgesi hizmet akdinin sona ermesini izleyen 10 gün içinde; yabancının işe başlaması, çalışmasının sona ermesi veya iznin iptalini gerektiren durumlar ise 15 gün içinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına ayrıca bildirilmelidir.

İşlem	Bildirim yeri	Temel süre	Dikkat edilmesi gereken nokta
Yurt içi izin sonrası işe giriş	SGK	İzin başlangıcından itibaren 30 gün	İzin çıkmadan fiilî çalışma başlatılamaz
Yurt dışı izin sonrası işe başlama	SGK ve işveren kayıtları	Türkiye’ye girişten sonra en geç bir ay	Yabancı, izin başlangıcından itibaren altı ay içinde Türkiye’ye gelmelidir
İşten ayrılış	SGK	Sona erme tarihini izleyen 10 gün	UİGM bildirimi bunun yerine geçmez
İşe başlama veya sona erme	ÇSGB / e-İzin	15 gün	SGK bildirimi ayrıca yapılır
İptali gerektiren durum	ÇSGB / e-İzin	15 gün	İşverenin pasif kalması ayrıca yaptırım doğurabilir

Çalışma İzni ile SGK Kaydı Aynı Şey Değildir

6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu uyarınca Türkiye’de çalışacak yabancının, çalışmaya başlamadan önce çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti alması esastır. SGK’ya sigortalı bildirimi yapılmış olması, yabancıya çalışma hakkı kazandırmaz. Aynı şekilde çalışma izninin düzenlenmiş olması da işverenin prim ve bildirim yükümlülüklerini kendiliğinden yerine getirmiş sayılmasını sağlamaz.

Bu nedenle süreç üç ayrı kontrol üzerinden yürütülmelidir: çalışma izninin geçerliliği, fiilî işe başlama tarihi ve SGK bildiriminin zamanı. İzin kartındaki işveren, işyeri, görev veya meslek bilgileri de fiilî çalışmayla uyumlu olmalıdır. İşveren değişikliği planlanıyorsa yalnızca SGK işten çıkış ve yeni işe giriş işlemleriyle yetinilmemeli; yeni işveren adına yeni çalışma izni süreci yürütülmelidir. Ayrıntılar için çalışma izninde işveren değişikliği rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Yabancı çalışan hangi sigortalılık kapsamında bildirilir?

Türkiye’de bir işverene bağlı ve hizmet akdiyle çalışan yabancı, kural olarak 5510 sayılı Kanun’un 4/1-a maddesi kapsamında sigortalı bildirilir. Yabancılık, tek başına zorunlu sigortalılığa engel değildir. Ancak uluslararası sosyal güvenlik sözleşmeleri, geçici görevlendirme, bağımsız çalışma veya şirket ortaklığı gibi özel durumlarda farklı sonuçlar doğabilir. Bu nedenle “yabancı olan herkes aynı şekilde 4/a bildirilir” şeklinde otomatik bir kabul doğru değildir.

Yurt İçinden Alınan Çalışma İzninde 30 Gün Kuralı

Yurt içinden yapılan başvurunun olumlu sonuçlanması hâlinde, yabancının çalışma izninin başlangıç tarihi esas alınarak sosyal güvenlik yükümlülükleri yerine getirilmelidir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının güncel açıklamasında, yurt içinden yapılan başvurularda yabancının izin başlangıç tarihinden itibaren bir ay içinde çalışmaya başlaması gerektiği belirtilmektedir. Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğindeki özel düzenleme de çalışma izni başlangıç tarihinden itibaren 30 gün içinde yapılan sigortalı bildirimini süresinde kabul etmektedir.

Bu düzenleme, işverenin yabancıyı izin başlangıcından önce çalıştırabileceği anlamına gelmez. Ayrıca gerçeğe aykırı biçimde geçmiş tarihli işe giriş düzenlenmesine dayanak oluşturmaz. Bildirimde yer alan işe başlama tarihi; iş sözleşmesi, bordro, puantaj, banka ödemeleri ve fiilî çalışma kayıtlarıyla uyumlu olmalıdır.

İzin başlangıcı ile hizmet başlangıcı farklıysa ne olur?

Bakanlık açıklamasına göre çalışma izni başlangıç tarihi ile işverenin hizmet akdinin başlangıç tarihi olarak bildirdiği tarih farklıysa, SGK bildiriminin hizmet akdinin başlangıç tarihinden itibaren 30 gün içinde yapılması süresinde sayılabilir. Bununla birlikte bu imkân sınırsız değildir. Hizmet başlangıcı çalışma izninin kapsamı ve yabancının yasal çalışma hakkıyla uyumlu olmalı; fiilî durum belgelerle desteklenmelidir. Tereddüt hâlinde ilgili SGK müdürlüğünden yazılı görüş alınması, sonradan ortaya çıkabilecek prim ve ceza riskini azaltır.

Yurt Dışından Alınan Çalışma İzninde Türkiye’ye Giriş ve Bir Ay Kuralı

Yurt dışı başvurusu, yabancının vatandaşı olduğu veya yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türk dış temsilciliğinde başlar ve işveren tarafından e-İzin sistemi üzerinden tamamlanır. İzin düzenlendikten sonra iki ayrı süre izlenmelidir. Yabancı, çalışma izninin geçerlilik başlangıcından itibaren altı ay içinde Türkiye’ye gelmelidir. Türkiye’ye giriş yaptıktan sonra ise en geç bir ay içinde çalışmaya başlamalı ve sosyal güvenlik yükümlülükleri yerine getirilmelidir.

Bu nedenle yurt dışı başvurusunda yalnızca izin kartındaki başlangıç tarihine bakmak yeterli değildir. Pasaport giriş kaydı, çalışma izni başlangıcı ve fiilî işe başlama tarihi birlikte dosyalanmalıdır. Yabancının altı aylık süre içinde Türkiye’ye gelmemesi, çalışma izninin iptaline neden olabilir. Yurt içi ve yurt dışı başvurusunun koşulları hakkında ayrıntılı bilgi için ikamet izni olmadan çalışma izni başvurusu yazımıza bakabilirsiniz.

İşe Başlama, İşten Ayrılma ve İptal Durumunda Çift Bildirim

Yabancı istihdamında işverenin SGK ile Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğü nezdindeki yükümlülükleri birbirinden bağımsızdır. SGK sistemine verilen işe giriş veya işten ayrılış bildirgesi, e-İzin sistemi üzerinden yapılması gereken bildirimin yerine geçmez. Aynı şekilde Bakanlığa yapılan 15 günlük bildirim de SGK tescilini tamamlamaz.

Yabancının fiilen işe başladığı tarih, 15 gün içinde Bakanlığa bildirilmelidir.
Çalışmanın veya iş sözleşmesinin sona ermesi, 15 gün içinde Bakanlığa bildirilmelidir.
Çalışma izninin iptalini gerektiren olaylar, 15 gün içinde Bakanlığa bildirilmelidir.
Hizmet akdi sona erdiğinde SGK işten ayrılış bildirgesi ayrıca 10 gün içinde verilmelidir.

Yabancı izin aldıktan sonra hiç işe başlamazsa

İzin düzenlenmiş olmasına rağmen yabancı işe başlamazsa gerçeğe aykırı SGK kaydı oluşturulmamalıdır. İşveren, yabancının işe başlamadığını ve iznin iptalini gerektiren durumu Bakanlığa yasal süre içinde bildirmelidir. Dosyanın sessiz bırakılması; izin kaydı, işyeri kayıtları ve SGK verileri arasında çelişki doğurabilir. Çalışma izninin sona ermesi veya sonradan geçersiz hâle gelmesi konusunda çalışma izninin iptali nedenleri ve sonuçları yazımızdan yararlanabilirsiniz.

Çalışma İzni Uzatılırken SGK Kaydı Kesilir mi?

Usulüne uygun ve süresinde yapılan uzatma başvurusunda yabancı, başvuru sonuçlanıncaya kadar aynı işveren ve aynı iş kapsamında çalışmayı belirli şartlarla sürdürebilir; bu süre her hâlükârda 90 günü aşamaz. Fiilî çalışma devam ediyorsa SGK bildirimi ve prim ödemeleri de kesintisiz sürdürülmelidir. Sırf uzatma başvurusu yapıldığı için SGK çıkışı verilmesi, gerçek çalışma durumuyla çelişebilir.

Uzatma başvurusu reddedilir veya izin süresi sona erer ve çalışma hakkı devam etmezse, fiilî çalışmanın da durdurulması ve gerekli SGK ile Bakanlık bildirimlerinin yapılması gerekir. Başvuru zamanı, aynı işveren şartı ve 90 günlük çalışma imkânı hakkında çalışma izni uzatma başvurusu rehberimizde ayrıntılı açıklamalar bulunmaktadır.

Prime Esas Kazanç ve Yabancı Çalışanın Ücreti

SGK’ya bildirilen prime esas kazanç, yabancının fiilen hak ettiği brüt ücretle uyumlu olmalıdır. Bunun yanında çalışma izni değerlendirmesinde yabancının görevine göre ödenmesi gereken asgari ücret düzeyleri bulunmaktadır. 2026 yılında güncel değerlendirme kriterlerine göre ücretin, başvuru tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan brüt asgari ücret esas alınarak aşağıdaki eşiklerin altında olmaması gerekir.

Görev veya meslek	Asgari ücret katsayısı
Üst düzey yönetici ve pilot	5 kat
Mühendis ve mimar	4 kat
Diğer yönetici	3 kat
Uzmanlık veya ustalık gerektiren iş	2 kat
Ev hizmetleri ve diğer meslekler	1 kat

Bu katsayılar her yabancı için otomatik ve değişmez bir bordro hesabı değildir; başvurunun niteliği, özel kriterler ve istisnalar ayrıca incelenmelidir. Ancak Bakanlığa çalışma izni başvurusunda bildirilen ücret ile iş sözleşmesi, banka ödemesi, bordro ve SGK prime esas kazancı arasında açıklanamayan fark bulunması; denetim, eksik prim ve çalışma izni yönünden risk yaratır. Güncel ücret grupları için yabancı çalışanlarda ücret kriterleri yazımızı; istihdam ve mali yeterlilik koşulları için ise çalışma izni değerlendirme kriterleri rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Prim günü her yabancı için mutlaka 30 gün müdür?

Hayır. Tam ay kesintisiz çalışan kişi bakımından kural olarak 30 gün bildirilir; fakat ay içinde işe giriş, işten ayrılış, ücretsiz izin, istirahat veya eksik çalışmanın yasal nedenleri varsa genel sosyal güvenlik kuralları uygulanır. Yabancı olması, gerçek dışı biçimde 30 gün bildirim yapılmasını gerektirmez. Tersine, fiilî çalışmanın eksik gösterilmesi de prim kaybına ve yaptırıma yol açabilir.

Sosyal Güvenlik Sözleşmesi ve Geçici Görevlendirme Muafiyeti

Yabancı ülkede kurulu bir işveren tarafından, o işveren adına geçici bir iş için Türkiye’ye gönderilen ve geldiği ülkede sosyal sigortaya tabi olduğunu belgeleyen kişiler yönünden Türk sosyal güvenlik mevzuatına tabi olmama imkânı doğabilir. Türkiye ile ilgili ülke arasında sosyal güvenlik sözleşmesi varsa muafiyetin kapsamı ve süresi öncelikle sözleşmeye göre belirlenir. Sözleşme bulunmayan ülkeler bakımından ise 5510 sayılı Kanun ve ikincil mevzuattaki sınırlı geçici görevlendirme kuralı değerlendirilir.

Muafiyet için yalnızca yabancının beyanı yeterli değildir. Yabancı ülkedeki yetkili sosyal güvenlik kurumundan alınan kapsama belgesi veya sözleşmede öngörülen formüler SGK’ya sunulmalıdır. Belgenin türü ve geçerlilik süresi ülkeye göre değiştiğinden, tek bir form adı bütün ülkeler için kullanılmamalıdır. Ayrıca sosyal güvenlik muafiyeti, çalışma izni muafiyeti anlamına gelmez; yabancının çalışma hakkı 6735 sayılı Kanun bakımından ayrıca kontrol edilmelidir.

Çalışma İzni Olmayan Yabancının Sosyal Güvenlik Hakları

Yabancının çalışma izni bulunmaması, işverenin izinsiz istihdam nedeniyle sorumluluğunu doğurur. Bununla birlikte fiilen çalışan yabancının sosyal güvenlik ve iş kazası korumasının hiçbir koşulda bulunmadığını söylemek doğru değildir. Fiilî çalışma; tanık, ücret ödemesi, işyeri kayıtları, kamera görüntüleri, mesajlaşmalar, giriş-çıkış kayıtları ve diğer delillerle ispatlanabilir. Yabancı çalışan, koşulları varsa hizmet tespiti davası açabilir.

SGK’ya kayıt yapılması veya hizmetin sonradan tespit edilmesi, çalışma izni bulunmamasını hukuka uygun hâle getirmez. İki alanın yaptırımları ayrıdır. İzinsiz çalışma aynı zamanda yabancı bakımından idari para cezası ve sınır dışı değerlendirmesi; işveren bakımından ise çalışma izni mevzuatı cezaları, sosyal güvenlik borçları ve başka sorumluluklar doğurabilir. Sınır dışı süreci hakkında sınır dışı kararı ve iptal davası rehberimize bakabilirsiniz.

Emsal Yargı Kararlarında Yabancı Çalışan ve SGK

Aşağıdaki kararlar, her olayın kendi delilleriyle değerlendirileceğini göstermektedir. Yüksek mahkeme kararları benzer uyuşmazlıklarda yol gösterici olsa da somut olayın tarafları, çalışma biçimi, delilleri ve işlem tarihi farklı olabilir.

Çalışma izni ve SGK kaydı olmayan yabancının iş kazası

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin E. 2023/10744, K. 2023/12501 sayılı ve 6 Aralık 2023 tarihli kararında, çalışma izni ve SGK kaydı bulunmayan yabancının işyerinde fiilen çalışırken yaralanması incelenmiştir. Daire, izin veya tescil eksikliğinin fiilî çalışmayı ve olayın iş kazası niteliğini kendiliğinden ortadan kaldırmadığı yönündeki kabulü onamıştır. Kararın tam metnine Yargıtay karar bağlantısından ulaşılabilir.

İdari para cezası somut delile dayanmalıdır

Danıştay 10. Dairesinin E. 2019/4817, K. 2021/4832 sayılı ve 18 Ekim 2021 tarihli kararında, yabancı çalışanın bildirimlerinin süresinde yapılmadığı iddiasıyla uygulanan SGK cezası ele alınmıştır. Somut uyuşmazlıkta fiilî çalışma ve prim tahakkukuna ilişkin tespitlerin yeterli delille ortaya konulamadığı gerekçesiyle cezanın iptaline ilişkin karar onanmıştır. Bu sonuç, her geç bildirim iddiasında cezanın otomatik olarak iptal edileceği anlamına gelmez; idari yaptırımın somut ve denetlenebilir tespitlere dayanması gerektiğini gösterir. Karar Danıştay karar metninden incelenebilir.

Hizmet tespitinde ayrıntılı araştırma zorunluluğu

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin E. 2023/9363, K. 2023/8576 sayılı ve 21 Eylül 2023 tarihli kararında yabancı çalışanın geçmiş dönem hizmet tespiti talebi değerlendirilmiştir. Daire, sigortalılık ve fiilî çalışma yönünden eksik inceleme yapılmaması gerektiğini vurgulayarak somut dönem kayıtlarının ayrıntılı araştırılmasını istemiştir. Kararın özü, yabancılığın tek başına sosyal güvenlik hakkını kaldırmadığı; ancak çalışma olgusunun usulüne uygun delillerle belirlenmesi gerektiğidir. Metne Yargıtay karar bağlantısından erişilebilir.

2026 Yılında Bildirim İhlali ve İzinsiz Çalışma Cezaları

6735 sayılı Kanun kapsamındaki idari para cezaları her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir. Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğünün 2026 yılı tablosuna göre çalışma izni bulunmayan yabancıyı çalıştıran işveren veya işveren vekiline her yabancı için 102.503 TL; çalışma izni olmaksızın bağımlı çalışan yabancıya 40.977 TL; bağımsız çalışan yabancıya 82.010 TL idari para cezası uygulanmaktadır. Bildirim yükümlülüğünü süresinde yerine getirmeyen işveren ile süresiz veya bağımsız çalışma izni bulunan yabancı için her yabancı başına 6.805 TL ceza öngörülmüştür. Tekrar hâlinde cezalar bir kat artırılır.

Bu tutarlar yalnızca 6735 sayılı Kanun kapsamındaki yaptırımlardır. SGK işe giriş, işten ayrılış, prim belgesi ve eksik kazanç ihlalleri nedeniyle 5510 sayılı Kanun uyarınca ayrıca idari para cezası, prim aslı, gecikme cezası ve gecikme zammı gündeme gelebilir. Ceza hesabı; ihlalin türüne, tespit şekline, işyeri kayıtlarına ve kendiliğinden bildirim yapılıp yapılmadığına göre değiştiğinden tek bir sabit tutar üzerinden değerlendirme yapılmamalıdır. Çalışma izni başvurusunun olumsuz sonuçlanması ise iptalden farklıdır; bu ayrım için çalışma izni başvurusunun reddi yazımızı inceleyebilirsiniz.

SGK Dosyasında Saklanması Gereken Belgeler

Yabancı çalışanın SGK bildiriminin süresinde yapılıp yapılmadığı, yalnızca sistemde görünen bildirge tarihi üzerinden değerlendirilmeyebilir. Özellikle izin başlangıcı, Türkiye’ye giriş ve hizmet akdi başlangıcının farklı olduğu dosyalarda işverenin zaman çizelgesini destekleyen belgeleri birlikte saklaması önemlidir. Çalışma izni kartı veya elektronik izin belgesi, Bakanlığın izin bildirim yazısı, yabancının pasaport giriş sayfası, giriş-çıkış kaydı, imzalı iş sözleşmesi, işe başlama tutanağı, SGK işe giriş bildirgesi ve e-İzin bildirim çıktısı aynı özlük dosyasında bulunmalıdır.

Ücret ve prim yönünden ise aylık bordro, banka ödeme kaydı, puantaj, Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi ile izin başvurusunda taahhüt edilen ücret karşılaştırılmalıdır. Çalışanın ay içinde eksik günü bulunuyorsa eksik gün nedenine ilişkin belge de saklanmalıdır. Yurt dışından gelen kişide Türkiye’ye giriş tarihinin; uluslararası sosyal güvenlik sözleşmesine dayalı muafiyette ise yetkili yabancı kurumca düzenlenen kapsama belgesinin dosyada yer alması özellikle önemlidir.

Kayıtlar neden birlikte tutulmalıdır?

Çalışma izni sistemi, SGK kayıtları ve işverenin bordro belgeleri farklı amaçlara hizmet eder; ancak bir denetimde birlikte değerlendirilir. İzin belgesindeki işveren veya meslek bilgisiyle SGK meslek kodunun, bordrodaki ücretin ya da fiilî görevin açıklanamayan biçimde farklı olması, çalışma izninin kapsamına aykırılık şüphesi doğurabilir. Belgelerin düzenli saklanması yalnızca idari para cezasına karşı savunma için değil, yabancının hizmet süresi, ücret alacağı veya iş kazası hakkında ileride çıkabilecek uyuşmazlıkların doğru çözümü için de gereklidir.

İşveren İçin Uygulama Kontrol Listesi

Yabancının geçerli çalışma izni veya muafiyet belgesini kontrol edin.
İzin kartındaki işveren, işyeri, görev, meslek ve süre bilgilerini iş sözleşmesiyle karşılaştırın.
Başvurunun yurt içinden mi yurt dışından mı yapıldığını belirleyin.
İzin başlangıcı, Türkiye’ye giriş ve fiilî işe başlama tarihlerini ayrı ayrı kaydedin.
SGK işe giriş bildirgesini ilgili özel süre içinde verin; son günü beklemeyin.
e-İzin üzerinden 15 günlük işe başlama bildirimini ayrıca tamamlayın.
Brüt ücret, banka ödemesi, bordro ve prime esas kazancın birbiriyle uyumunu denetleyin.
Muafiyet iddiası varsa ülkeye özgü sosyal güvenlik formülerini dosyalayın.
İş sözleşmesi sona erdiğinde SGK’ya 10 günlük, Bakanlığa 15 günlük bildirimleri ayrı ayrı yapın.
İşveren, görev veya işyeri değişikliğinde mevcut iznin otomatik devam ettiğini varsaymayın.

Sık Yapılan Hatalar

SGK girişinin çalışma izni yerine geçtiğini düşünmek.
30 günlük özel bildirim süresini, izin çıkmadan çalışma serbestisi olarak yorumlamak.
Yurt dışı başvurusunda Türkiye’ye giriş tarihini belgelememek.
SGK bildirimi yapıldığı için Bakanlığa 15 günlük bildirimin gerekmediğini sanmak.
Çalışma izninde taahhüt edilen ücretin altında bordro ve prim bildirmek.
İşveren değişikliğini yalnızca SGK çıkış-giriş işlemiyle yürütmek.
Sosyal güvenlik sözleşmesi muafiyetini çalışma izni muafiyetiyle karıştırmak.
İşe başlamayan yabancı için gerçek dışı sigortalılık kaydı oluşturmak.
Uzatma başvurusu sürerken fiilî çalışmayla bağdaşmayan SGK çıkışı vermek.

Yabancı Çalışanın SGK Girişi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Yabancı işçinin SGK girişi çalışma izninden önce yapılabilir mi?

Kural olarak hayır. SGK kaydı, yabancıya çalışma hakkı kazandırmaz. Yabancı fiilen çalıştırılmadan önce geçerli çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti bulunmalıdır.

30 günlük süre boyunca yabancı sigortasız çalıştırılabilir mi?

Hayır. 30 günlük düzenleme, belirli yabancı sigortalı bildirimlerinin süresinde kabul edilmesine ilişkindir; sigortasız veya izin başlangıcından önce çalışma hakkı vermez. Fiilî işe başlama tarihi doğru kaydedilmeli ve primler bu tarihe göre bildirilmelidir.

Yurt dışından gelen yabancı ne kadar sürede işe başlamalıdır?

Yabancı, izin başlangıcından itibaren altı ay içinde Türkiye’ye gelmeli; Türkiye’ye girişinden sonra en geç bir ay içinde çalışmaya başlamalı ve sosyal güvenlik yükümlülükleri yerine getirilmelidir.

SGK işten ayrılış bildirimi kaç gündür?

Hizmet akdinin sona erdiği tarihi izleyen 10 gün içinde SGK işten ayrılış bildirgesi verilmelidir. Ayrıca çalışma sona erdiği için 15 gün içinde Bakanlığa da bildirim yapılmalıdır.

Çalışma izni çıkan yabancı işe başlamazsa prim ödenir mi?

Fiilî çalışma yoksa gerçeğe aykırı sigortalılık oluşturulmamalıdır. İşe başlamama durumu yasal süre içinde Bakanlığa bildirilmeli ve iznin durumu açıklığa kavuşturulmalıdır.

Çalışma izni uzatma başvurusu sırasında SGK primi devam eder mi?

Yabancı aynı işveren ve aynı iş kapsamında yasal çalışma hakkını sürdürüyorsa, fiilî çalışma boyunca prim bildirimleri de kesintisiz devam eder. Uzatma başvurusunun süresinde yapılmış olması önemlidir.

Yabancı çalışanın ücreti asgari ücretten bildirilebilir mi?

Mesleğe göre değişir. Ev hizmetleri ve diğer mesleklerde asgari ücret düzeyi uygulanabilirken üst düzey yönetici, pilot, mühendis, mimar, diğer yönetici ve uzmanlık gerektiren işler için daha yüksek katsayılar geçerlidir.

İkili sosyal güvenlik sözleşmesi varsa SGK girişi hiç yapılmaz mı?

Her durumda değil. Muafiyet, yabancının yabancı ülkedeki işvereni tarafından geçici görevlendirilmesine, ilgili sözleşmeye ve geçerli kapsama belgesine bağlıdır. Türk işverenle yerel hizmet ilişkisi bulunan kişi bakımından farklı değerlendirme yapılabilir.

Çalışma izni olmayan yabancı hizmet tespiti davası açabilir mi?

Fiilî çalışma bulunduğunu ileri süren yabancı, koşulları varsa hizmet tespiti talebinde bulunabilir. İzin eksikliği işvereni yaptırımdan kurtarmaz; ancak çalışma olgusu somut delillerle ispatlanmalıdır.

İzinsiz çalışan yabancının geçirdiği olay iş kazası sayılabilir mi?

Evet. Fiilî çalışma ilişkisi ve 5510 sayılı Kanun’daki koşullar ispatlanırsa izin veya SGK kaydı bulunmaması olayın iş kazası niteliğini kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

SGK bildirimi ile e-İzin bildirimi tek işlem midir?

Hayır. SGK işe giriş ve işten ayrılış işlemleri ile Bakanlığa yapılacak 15 günlük bildirimler farklı yükümlülüklerdir. Birinin yapılması diğerinin yerine geçmez.

İşveren değişirse mevcut SGK kaydı yeterli olur mu?

Hayır. Çalışma izni kural olarak belirli işverene bağlıdır. Eski işverenin çıkış işlemleri ve yeni işverenin SGK işlemlerine ek olarak, yeni işveren adına çalışma izni başvurusu gerekir.

Resmî Kaynaklar

Sonuç

Yabancı çalışanın SGK girişi, çalışma izni dosyasından ayrı fakat onunla eş zamanlı yönetilmesi gereken bir yükümlülüktür. Yurt içi ve yurt dışı başvurularındaki başlangıç noktaları farklıdır; SGK’nın 30 günlük özel süresi, Bakanlığın 15 günlük bildirimi ve SGK işten ayrılışındaki 10 günlük süre birbirine karıştırılmamalıdır. İzin, fiilî çalışma, bordro ve sigorta kayıtlarının aynı gerçeği yansıtması hem çalışma izninin korunması hem de prim ve idari para cezası riskinin azaltılması açısından önem taşır.

Başvuru belgelerinin hazırlanması hakkında yabancı çalışma izni için gerekli belgeler rehberimizi; çalışma izni sürecinin genel çerçevesi için yabancı çalışma izni hizmet sayfamızı inceleyebilirsiniz. Somut olayın izin türü, yabancının statüsü, işveren değişikliği ve sosyal güvenlik sözleşmesi bakımından ayrıca değerlendirilmesi gerekebilir.

Yazar Bilgisi

Avukat Batın YILMAZ

İstanbul Barosu Sicil No: 77008

TBB Meslek Kuralları ve Reklam Yasağına Uyum İbaresi

Bu içerik yalnızca hukuki bilgilendirme amacı taşımaktadır. Herhangi bir kişi veya kuruma yönelik reklam, iş sağlama, müvekkil edinme, yönlendirme, mesleki üstünlük veya sonuç garantisi amacı taşımaz.

İçerik hazırlanırken Türkiye Barolar Birliği Meslek Kuralları ve avukatlık mesleğine ilişkin reklam yasağı hükümleri gözetilmiştir. Makaledeki bilgiler somut olay bakımından hukuki danışmanlık veya kesin hukuki görüş niteliğinde değildir.

İletişim ve Hukuki Bilgilendirme