Yabancılar Türkiye’de Yat Satın Alabilir mi? Yabancı Bayrak, Bağlama Kütüğü ve Gümrük İşlemleri

Yabancı gerçek veya tüzel kişilerin Türkiye’de özel kullanım amacıyla yat, tekne veya başka bir deniz aracı satın alması genel olarak mümkündür. Ancak yatın mülkiyetinin edinilmesi, Türk Bayrağı çekme hakkı, Milli Gemi Sicili veya bağlama kütüğüne kayıt, Türk Uluslararası Gemi Siciline tescil и yabancı bayraklı yatın Türkiye’de geçici olarak bulunması birbirinden farklı hukuki rejimlere tabidir.

Bu nedenle yabancı bir alıcının Türkiye’de yat satın alması tek başına yatın yabancı bayrağa geçirilmesini zorunlu kılmaz. Yatın niteliğine, kullanım amacına, alıcının Türkiye’de ikamet durumuna ve kullanılacak sicile göre Türk Bayrağı altında kayıt da mümkün olabilir.

Yabancı gerçek kişilerin Türkiye’deki genel hukuki statüsü bakımından yabancılar hukuku; Türkiye’de şirket kurulması veya şirket üzerinden yatırım yapılması düşünülüyorsa yabancı şirketlerin Türkiye’deki yapılanması hakkındaki açıklamalar ayrıca incelenebilir.

Yabancılar Türkiye’de Yat Satın Alabilir mi?

Да. Türk hukukunda yabancı gerçek kişinin veya yabancı şirketin Türkiye’de bulunan bir yatı sırf yabancı olması nedeniyle satın almasını genel olarak yasaklayan bir düzenleme bulunmamaktadır.

Ancak satın alma işleminden sonra yatın hangi sicile kaydedileceği ve hangi bayrak altında kullanılacağı ayrıca belirlenmelidir. Özellikle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, 4490 sayılı Türk Uluslararası Gemi Sicili Kanunu, Bağlama Kütüğü Uygulama Yönetmeliği, 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu ve gümrük mevzuatı birlikte değerlendirilmelidir.

Türkiye’de şirket üzerinden yat edinmek isteyen yabancı yatırımcılar bakımından şirketin yalnızca Türkiye’de kurulmuş olması bütün sicil veya bayrak şartlarını kendiliğinden sağlamaz. Türkiye’de yabancı sermayeli şirketlerin hukuki niteliği konusunda yabancı sermayeli Türk şirketleri ile yabancı şirket arasındaki farklar hakkındaki açıklamalar karşılaştırmalı olarak incelenebilir.

Yeni İnşa Bir Yatın Yabancı Alıcı Tarafından Satın Alınması

Tersanede İnşa Sözleşmesi

Yabancı gerçek veya tüzel kişiler Türkiye’deki bir tersaneyle gemi veya yat inşa sözleşmesi yapabilir. İnşa edilecek yatın teknik özellikleri, teslim tarihi, ödeme takvimi, klas veya sertifikasyon şartları, teslim testleri, ayıplı ifa hükümleri ve mülkiyetin hangi anda alıcıya geçeceği sözleşmede açık biçimde düzenlenmelidir.

İnşa hâlindeki gemiler bakımından Türk Ticaret Kanununda yapı hâlindeki gemilere ilişkin özel sicil ve gemi ipoteği hükümleri bulunmaktadır. Bununla birlikte her yat otomatik olarak aynı sicil rejimine tabi olmadığından, yatın boyu, niteliği ve ticari veya özel kullanım amacı ayrıca değerlendirilmelidir.

Yat tamamlandıktan sonra yabancı alıcı adına yabancı sicile kayıt yapılması, Türk siciline kayıt, bağlama kütüğü veya şartları varsa Türk Uluslararası Gemi Sicili seçeneklerinden hangisinin kullanılacağı somut yat ve malik bakımından belirlenir.

İkinci El Yatın Yabancıya Satılması

Türkiye’de kayıtlı ikinci el bir yatın yabancı kişiye devrinde öncelikle yatın mevcut kayıt türü belirlenmelidir. Yatın Milli Gemi Sicili, Türk Uluslararası Gemi Sicili veya bağlama kütüğünde kayıtlı olup olmadığı; üzerinde ipotek, haciz, ihtiyati tedbir veya başka takyidat bulunup bulunmadığı devirden önce incelenmelidir.

Satıştan sonra yatın mevcut sicilde kalması mümkün değilse terkin işlemi yapılır ve yeni bayrak devletindeki tescil prosedürü yürütülür. Buna karşılık yabancı malik bakımından Türk hukukunda özel bir kayıt imkânı bulunuyorsa yatın doğrudan yabancı sicile geçirilmesi zorunlu olmayabilir.

Türk Bayrağı Çekme Hakkı ve TTK m.940

Türk Ticaret Kanunundaki Genel Kural

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.940’a göre yalnız Türk vatandaşının malik olduğu gemi Türk gemisidir. Birden fazla malikin bulunduğu hâllerde paylı veya elbirliği mülkiyetine göre Türk vatandaşlığına ilişkin özel çoğunluk şartları uygulanır.

Tüzel kişilere ait gemiler bakımından da Türk Ticaret Kanununda şirketin kuruluşu, yönetimi ve oy kontrolüne ilişkin şartlar düzenlenmiştir.

Однако TTK m.940’taki genel kural, yabancı gerçek kişilerin hiçbir koşul altında Türk Bayrağı çekemeyeceği anlamına gelmez. Bağlama kütüğü ve Türk Uluslararası Gemi Sicili mevzuatında özel hükümler bulunmaktadır.

Yabancı Gerçek Kişi Bağlama Kütüğüne Tekne Kaydettirebilir mi?

Evet, belirli şartlarda kaydettirebilir.

Güncel Bağlama Kütüğü Uygulama Yönetmeliği m.9/2-a uyarınca, yabancı uyruklu olup Türkiye’de oturma izni bulunan gerçek kişilere ait özel kullanıma mahsus gemi, deniz ve içsu araçları, TTK’nın bayrak çekme hükümlerine bağlı olmaksızın talep üzerine bağlama kütüğüne kaydedilebilir.

Aynı Yönetmeliğin m.12/3 hükmüne göre yabancılara ait olup bağlama kütüğüne kaydedilen özel kullanıma mahsus gemi, deniz ve içsu araçları TTK’nın genel bayrak hükümlerinden bağımsız olarak Türk Bayrağı çeker.

Dolayısıyla “yabancı bir gerçek kişi Türkiye’de kendi adına özel tekne kaydettiremez” veya “yabancı malik hiçbir şekilde Türk Bayrağı çekemez” şeklinde genel bir ifade güncel düzenleme bakımından doğru değildir.

Bununla birlikte yabancı malik bakımından oturma izni şartı, aracın özel kullanıma mahsus olması ve Kabotaj Kanunundan kaynaklanan sınırlamalar ayrıca dikkate alınmalıdır.

Türk Uluslararası Gemi Sicili Yabancılar İçin Bir Alternatif midir?

4490 sayılı Türk Uluslararası Gemi Sicili Kanunu kapsamında da yabancı maliklere ilişkin özel hükümler bulunmaktadır.

Kanunun 5. maddesine göre Türkiye’de mukim Türk ve yabancı uyruklu gerçek kişiler ile Türkiye’de Türk mevzuatına göre kurulmuş şirketlere ait, Kanunun kapsamına giren gemiler ve yatlar Türk Uluslararası Gemi Siciline tescil ettirilebilir.

Ancak TUGS her tekne bakımından otomatik olarak kullanılabilecek genel bir özel tekne sicili değildir. Kanunun 4. maddesinde hangi gemi ve yatların sicile kaydedilebileceği ayrıca düzenlenmiştir. Özellikle yatın Türkiye’de inşa edilip edilmediği, geminin türü ve Kanunun kapsam şartları incelenmelidir.

Türkiye’de bir şirket kurulması düşünülüyorsa, yabancıların Türkiye’de şirket kurması ve çalışma izni и ticari bağlantı veya iş kurma amacıyla ikamet izni birbirinden ayrı hukuki konulardır.

Yabancı Bayraklı Yatların Türkiye’de Kalması

Beş Yıllık Kalış Süresi

2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu ve güncel Deniz Turizmi Yönetmeliği uyarınca yabancı bayraklı deniz turizmi araçları, Bakanlıktan turizm işletmesi veya kısmi turizm işletmesi belgeli deniz turizmi tesislerinde ayrıca izin alınmaksızın beş yıla kadar denizde veya karada kışlama, bakım ve onarım amacıyla bırakılabilir.

Belgeli deniz turizmi tesisinde beş yıl kalan yabancı bayraklı özel yatların kalış süresi, mevzuattaki şartların yerine getirilmesi hâlinde Kültür ve Turizm Bakanlığınca beş yıl daha uzatılabilir.

Güncel düzenlemeye Kültür ve Turizm Bakanlığının Deniz Turizmi Yönetmeliği metninden ulaşılabilir.

Beş Yıllık Süre Gümrükte Her Durumu Çözer mi?

Hayır. Deniz turizmi mevzuatındaki marina veya tesis kalış süresi ile gümrük hukukundaki geçici ithalat şartları aynı hukuki mesele değildir.

Yatın Türkiye Gümrük Bölgesindeki statüsü, malik ve kullanıcının yerleşim yeri, yatın ticari veya özel kullanımı, giriş şekli ve geçici ithalat izninin şartları ayrıca incelenmelidir.

Gümrük Mevzuatı ve Geçici İthalat Rejimi

Yabancı bayraklı yatların Türkiye’ye girişi bakımından 4458 sayılı Gümrük Kanunu ve geçici ithalat rejimine ilişkin ikincil mevzuat önem taşır.

Geçici ithalat rejimi, serbest dolaşımda olmayan belirli eşyanın ithalat vergilerinden tamamen veya kısmen muaf şekilde, belirli şartlarla Türkiye Gümrük Bölgesinde geçici kullanılmasına olanak sağlar.

Bir yatın deniz turizmi mevzuatı açısından Türkiye’de bulunabilmesi, gümrük mevzuatındaki bütün kullanım şartlarının kendiliğinden yerine getirildiği anlamına gelmez.

Seyir İzin Belgesi ve Transit Log

Yabancı limanlardan gelen deniz turizmi araçları bakımından giriş, çıkış ve seyir işlemleri Seyir İzin Belgesi sistemi kapsamında yürütülmektedir. Eski uygulamada yaygın biçimde “Transit Log” olarak anılan belge de yatın ve kişilerin liman, gümrük ve diğer idari işlemlerinin bir arada yürütülmesinde kullanılan sistemin temel belgelerindendir.

Kültür ve Turizm Bakanlığının resmi yat istatistikleri açıklamalarında da seyir izin belgesi/Transit Log verilerinin liman başkanlıkları ile gümrük makamlarından elde edilen idari kayıtlar olduğu belirtilmektedir.

Güncel belge süresi ve yapılacak işlem, yatın Türkiye’ye ilk girişi, kışlama durumu, yabancı limana çıkışı ve ticari veya özel statüsüne göre ayrıca belirlenmelidir. Bu nedenle bütün yabancı yatlar için değişmez biçimde “her yıl Transit Log yenilenir” şeklinde genel bir kural kurulması isabetli değildir.

Yabancı Bayraklı Özel Yatı Kim Kullanabilir?

Deniz Turizmi Yönetmeliği m.47 uyarınca Türkiye’ye hudut girişi yapmış, Türk karasuları ve limanlarında seyreden veya Türkiye’de kışlayan yabancı bayraklı yatlar; sahipleri veya yat sahibince yazılı olarak yetkilendirilmiş kişiler tarafından ticari amaç taşımamak kaydıyla gezi, spor ve eğlence amacıyla seyir izin belgesi ile kullanılabilir.

Yata herhangi bir ücret alınmaksızın Türk veya yabancı ziyaretçi alınması da mümkündür.

Bununla birlikte geçici ithalat rejiminden yararlanılan bir yat bakımından gümrük mevzuatındaki izin sahibi, yerleşiklik ve kullanım şartları ayrıca kontrol edilmelidir. Bu nedenle yalnız Deniz Turizmi Yönetmeliğine dayanılarak her Türkiye’de yerleşik kişinin yabancı bayraklı bir yatı sınırsız biçimde kullanabileceği sonucu çıkarılmamalıdır.

Yabancı Bayraklı Yat Türkiye’de Ticari Olarak Kiralanabilir mi?

Özel yat ile ticari yat birbirinden ayrılmalıdır.

Yabancı bayraklı özel yatın Türkiye’de ücret karşılığında yolcu alması veya charter faaliyetine tahsis edilmesi, özel kullanım statüsüyle bağdaşmaz ve kabotaj ile gümrük mevzuatı bakımından ayrıca sonuç doğurabilir.

815 sayılı Kabotaj Kanunu kapsamında Türkiye limanları ve sahilleri arasındaki deniz taşımacılığı bakımından Türk gemilerine tanınan haklar bulunmaktadır.

39 Metreden Büyük Yabancı Bayraklı Ticari Yatlar

2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu m.29 ve Deniz Turizmi Yönetmeliği m.42/A kapsamında boyu 39 metrenin üzerinde olan yabancı bayraklı ticari yatların Türk karasularında faaliyet göstermesine ve seyrine, Bakanlıkça belirlenen sosyal ve teknik altyapı hizmetlerine katkı payının ödenmesi suretiyle, aynı takvim yılını geçmemek üzere izin verilebilir.

Bu düzenleme, her yabancı bayraklı yatın Türkiye’de charter yapabileceği anlamına gelmez. Özel yatlar ile ticari yatlar ve 39 metre üzerindeki özel izin rejimi ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Türk Bayraklı ve Yabancı Bayraklı Yatların Karşılaştırılması

Danıştay Kararlarında Yabancı Bayraklı Yatlar ve Geçici İthalat

Danıştay 7. Daire, E.2018/1244, K.2022/292, 27.01.2022

Bu karar doğrudan yabancı bayraklı bir yatın geçici ithalat rejimi kapsamında Türkiye’de kullanımından kaynaklanan gümrük cezasına ilişkindir.

Uyuşmazlıkta yabancı bir şirkete ait yabancı bayraklı yatın Türkiye’de yerleşik bir Türk vatandaşı tarafından kullanılması nedeniyle geçici ithalat rejiminin ihlal edildiği ileri sürülerek Gümrük Kanunu m.238 kapsamında para cezası uygulanmıştır.

İlk derece mahkemesi; tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejiminin asıl şartlarının somut olayda ayrıca incelenmesi gerektiğini, idarenin ilgili belgeleri ve fiilî durumu yeterince araştırmadan yalnızca ikincil düzenlemeye dayanarak ceza tesis edemeyeceğini değerlendirmiştir.

Danıştay 7. Dairesi, bölge idare mahkemesinin kararını hukuka uygun bularak temyiz istemini reddetmiş ve kararı onamıştır.

Künye doğrulanmıştır: Danıştay 7. Daire, E.2018/1244, K.2022/292, T.27.01.2022.

Danıştay 7. Daire, E.2023/1635, K.2024/479, 31.01.2024

Bu kararın künyesi doğrulanmakla birlikte karar yat uyuşmazlığına ilişkin değildir. Karar, geçici ithalat rejimi kapsamında Türkiye’de bulunan yabancı plakalı bir kara taşıtının yurtta kalış süresinin aşılması nedeniyle uygulanan gümrük yaptırımı hakkındadır.

Kararda Danıştay, geçici ithalat rejiminde yalnızca süre aşımı ile eşyanın amacı dışında kullanılması, devredilmesi veya satılması gibi daha ağır rejim ihlallerinin aynı hukuki sonuçlara tabi tutulamayacağını değerlendirmiştir.

Dolayısıyla bu karar, geçici ithalat rejiminin genel yaptırım sistemi bakımından karşılaştırmalı olarak önem taşısa da “yabancı yatların marina süresine ilişkin emsal karar” olarak nitelendirilmemelidir.

Yabancı Bir Kişi Türkiye’de Yat Satın Alırken Hangi Kontrolleri Yapmalıdır?

1. Sicil ve Takyidat İncelemesi

Satın alınacak yatın kayıtlı bulunduğu sicil veya bağlama kütüğü incelenmeli; ipotek, haciz, ihtiyati tedbir, rehin veya diğer takyidatlar kontrol edilmelidir.

2. Satıcının Mülkiyet ve Temsil Yetkisi

Satıcının gerçek malik olup olmadığı ve şirket adına işlem yapılıyorsa imza ve temsil yetkileri doğrulanmalıdır.

Alıcının yabancı şirket olması durumunda şirketin kuruluş belgeleri, yetkili organ kararları, apostil veya tasdik işlemleri ve Türkiye’de kullanılacak vekâletnamenin şekli ayrıca incelenmelidir. Yabancı şirketlerin Türkiye’deki hukuki yapılanmaları için yabancı şirket şube ve irtibat bürosu rehberine bakılabilir.

3. Bayrak ve Sicil Rejiminin Satın Almadan Önce Belirlenmesi

Satış tamamlandıktan sonra bayrak seçimi yapmak yerine, alıcının ikamet durumu, kullanım amacı ve yatın teknik özellikleri dikkate alınarak hedef sicil önceden belirlenmelidir.

Türkiye’de ikamet eden yabancı gerçek kişi bakımından bağlama kütüğü veya şartları varsa TUGS; diğer durumlarda uygun yabancı sicil alternatifleri değerlendirilebilir.

4. Gümrük Statüsünün Kontrolü

Yat Türkiye’ye daha önce yabancı bayrakla geçici ithal edilmişse mevcut gümrük statüsü, giriş tarihi, izin sahibi ve açık bir gümrük işlemi bulunup bulunmadığı incelenmelidir.

5. Vergi ve Harçların İncelenmesi

Yatın satın alınması, ithalatı, ticari veya özel kullanımı ve sicil değişikliği farklı vergi ve harç sonuçları doğurabilir. Vergisel sonuç yalnızca alıcının yabancı olması üzerinden belirlenemez.

Yabancıların Türkiye’deki yatırım işlemlerinin vergisel sonuçlarının işlem türüne göre değişmesine ilişkin benzer yaklaşım Türkiye’de yabancı yatırım işlemleri hakkındaki açıklamalarda da görülmektedir.

Yabancıların Türkiye’de Yat Satın Alma Süreci

1. Hukuki inceleme: Sicil kaydı, malik, ipotek, haciz, ihtiyati tedbir ve diğer takyidatlar araştırılır.
2. Teknik ve sözleşmesel inceleme: Yatın belgeleri, klas durumu, sertifikaları ve teslim şartları kontrol edilir.
3. Satış sözleşmesi: Satış bedeli, kapora, teslim, riskin geçişi, ayıp ve cayma hükümleri belirlenir.
4. Bayrak ve sicil seçimi: Türk sicili, bağlama kütüğü, TUGS veya yabancı sicil alternatifleri alıcının durumuna göre belirlenir.
5. Gerekirse terkin: Yatın mevcut sicilden silinmesi ve terkin belgesi alınması sağlanır.
6. Yeni kayıt: Seçilen bayrak devletinde veya uygun Türk kayıt sisteminde tescil işlemleri tamamlanır.
7. Gümrük işlemleri: Yatın Türkiye’de kalacak olması hâlinde gümrük statüsü ve geçici ithalat şartları yerine getirilir.
8. Marina ve seyir işlemleri: Gerekiyorsa belgeli deniz turizmi tesisiyle bağlama ilişkisi ve seyir izin işlemleri tamamlanır.

Часто задаваемые вопросы

Yabancı bir kişi Türkiye’de yat satın alabilir mi?

Evet. Yabancı gerçek veya tüzel kişilerin Türkiye’de yat satın alması genel olarak mümkündür. Ancak satın alma sonrasında yatın hangi sicile kaydedileceği ve hangi bayrağı taşıyacağı ayrıca belirlenmelidir.

Yabancı bir kişi satın aldığı yata Türk Bayrağı çekebilir mi?

Bazı durumlarda evet. TTK m.940’ta Türk gemisi bakımından vatandaşlık esaslı genel kurallar bulunmakla birlikte, Bağlama Kütüğü Uygulama Yönetmeliği m.9 ve m.12 uyarınca Türkiye’de oturma izni bulunan yabancı gerçek kişinin özel kullanıma mahsus teknesi bağlama kütüğüne kaydedilebilir ve Türk Bayrağı çekebilir.

Ayrıca 4490 sayılı Kanunun şartlarını taşıyan gemi ve yatlar bakımından Türkiye’de mukim yabancı gerçek kişiler için Türk Uluslararası Gemi Sicili imkânı da bulunabilir.

Yabancı bayraklı özel yat Türkiye’de ne kadar kalabilir?

Deniz Turizmi Yönetmeliği m.46 kapsamında yabancı bayraklı deniz turizmi araçları Bakanlık belgeli deniz turizmi tesislerinde beş yıla kadar bırakılabilir. Yabancı bayraklı özel yatlar bakımından şartları varsa bu süre Bakanlıkça beş yıl daha uzatılabilir.

Yabancı bayraklı yatı sahibinden başka biri kullanabilir mi?

Deniz Turizmi Yönetmeliği m.47 uyarınca yat sahibince yazılı yetkilendirilen kişiler, ticari amaç bulunmaması şartıyla yabancı bayraklı yatı kullanabilir. Bununla birlikte yat geçici ithalat rejimindeyse gümrük mevzuatından kaynaklanan kullanım ve yerleşiklik şartları ayrıca incelenmelidir.

Türkiye’de yaşayan yabancı kendi adına bağlama kütüğüne özel tekne kaydettirebilir mi?

Oturma izni bulunan yabancı gerçek kişinin özel kullanıma mahsus gemi, deniz veya içsu aracı, Bağlama Kütüğü Uygulama Yönetmeliği m.9/2-a uyarınca talep üzerine bağlama kütüğüne kaydedilebilir.

Yabancı bayraklı özel yat Türkiye’de charter yapılabilir mi?

Özel yat statüsündeki yabancı bayraklı yatın ücret karşılığı ticari faaliyete tahsis edilmesi özel kullanım statüsüyle bağdaşmaz. Yabancı bayraklı ticari yatlar için ayrı düzenlemeler bulunmaktadır. Özellikle boyu 39 metrenin üzerinde olan yabancı bayraklı ticari yatlar bakımından Bakanlık izin ve katkı payı sistemi uygulanabilir.

39 metreden büyük yabancı bayraklı ticari yatlar Türkiye’de faaliyet gösterebilir mi?

Evet, mevzuattaki şartlarla mümkündür. Deniz Turizmi Yönetmeliği m.42/A uyarınca 39 metrenin üzerindeki yabancı bayraklı ticari yatlara, Bakanlıkça belirlenen katkı payının ödenmesi ve gerekli faaliyet izninin alınması şartıyla aynı takvim yılını aşmayacak şekilde geçici faaliyet ve seyir izni verilebilir.

Yat satın alarak Türk vatandaşlığı alınabilir mi?

Yat satın alınması tek başına Türk vatandaşlığının yatırım yoluyla kazanılması için mevzuatta düzenlenen yatırım türlerinden biri değildir. Yatırım yoluyla vatandaşlığın hangi yatırım kategorileriyle mümkün olduğu yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı rehberinde ayrıca açıklanmaktadır.

Yat satın almak yabancıya Türkiye’de ikamet izni verir mi?

Hayır. Tek başına yat mülkiyeti yabancıya otomatik ikamet hakkı sağlamaz. Yabancının Türkiye’de yasal kalışı 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu kapsamındaki ayrı koşullara tabidir. Genel çerçeve için yabancılar hukuku açıklamaları incelenebilir.

Заключение

Yabancıların Türkiye’de yat satın alması hukuken mümkündür; ancak yat satın alma işlemi ile yatın bayrağı, sicil kaydı, Türkiye’de kalış süresi ve gümrük statüsü birbirinden ayrılmalıdır.

Özellikle güncel Bağlama Kütüğü Uygulama Yönetmeliği nedeniyle, yabancı gerçek kişinin hiçbir şekilde Türk Bayrağı çekemeyeceği şeklindeki genel yaklaşım doğru değildir. Türkiye’de oturma izni bulunan yabancı gerçek kişiler, özel kullanıma mahsus teknelerini şartları dâhilinde bağlama kütüğüne kaydettirebilirler. Benzer şekilde 4490 sayılı Kanun kapsamında Türkiye’de mukim yabancı kişilerin TUGS tescili de belirli gemi ve yatlar bakımından mümkün olabilir.

Yabancı bayrak altında Türkiye’de bırakılacak yatlar bakımından ise Deniz Turizmi Yönetmeliğindeki beş yıllık kalış ve uzatma rejimi, gümrük hukukundaki geçici ithalat şartlarından ayrı değerlendirilmelidir.

Yabancı yatırımcıların Türkiye’de şirket veya başka bir ticari yapı üzerinden hareket etmesi hâlinde yabancı şirketlerin Türkiye’deki yapılanması, şirket kuran yabancıların çalışma izni и ticari amaçlı ikamet izni de ayrı ayrı değerlendirilmelidir.